![]() |
#1 |
![]()
ALMANCA GRAMER BİLGİLERİ BÖLÜM 1
DERS1 ALMANCA ALFABESİ (DAS DEUTSCHE ALPHABET) a: aa b: be c: se d: de e: ee f: ef g: ge h: ha i: ii j: yot k: ka l: el m: em n: en o: oo ö: öö p: pe q: qu r: er s: es t: te u: uu ü: üü v: fau w: we x: ix y: ipsilont z: set ä: ae ß: ss (Son zamanlarda bu harfin kullanımı "ss" olarak yaygınlaşmıştır.Örn:Heiß değil Heiss) Bazı harflerin yanyana gelmesiyle genelde aşağıdaki okunuşlar kullanılır. ei : ay olarak okunur ie : i olarak okunur eu : oy olarak sch : ş olarak okunur ch : h olarak okunur z : ts olarak okunur au : o olarak okunur ph : f olarak okunur sp : şp olarak okunur st : şt olarak okunur Not:Alfabede bulunan ä , ü , ö harfleri (a-u-o) harflerinin umlaut (nokta) almış şekilleridir. DERS 2 HAFTANIN GÜNLERİ (WOCHENTAGE) Bu ilk derslerimizde, hem Almanca kelimelerle tanış olmanız açısından, hem de herhangi bir ön bilgi gerektirmemesi bakımından günleri, daha sonra ayları, mevsimleri ve sayıları göreceğiz. Aşağıda günler Türkçe olarak verilmiş, karşılarına da Almanca yazılış ve parantez içinde okunuşları verilmiştir. Pazartesi: Montag (mo:nta:g) Salı: Dienstag (di:nsta:g) Çarşamba: Mittwoch (mitvoh) Perşembe: Donnerstag (donırsta:g) Cuma: Freitag (frayta:g) Cumartesi: Samstag (samsta:g) Pazar: Sonntag (zonta:g) Not: ( : ) işareti, kendinden önce gelen harfin biraz uzunca okunacağını belirtir DERS 3 AYLAR (MONATE) Ocak : Januar (yanuar) Şubat : Februar (februar) Mart : März (merts) Nisan : April (april) Mayıs : Mai (may) Haziran : Juni (yuni) Temmuz : Juli (yuli) Ağustos : August (august) Eylül : September (zemtembır) Ekim : Oktober (okto:bır) Kasım : November (novembır) Aralık : Dezember (detsembır) MEVSİMLER İlkbahar: Frühling (frü:ling) Yaz : Sommer (zo:mır) Sonbahar : Herbst (herpst) Kış : Winter (vintır) DERS 4 SAYILAR (ORDİNALZAHLEN) Her dilde olduğu gibi Almanca'da da sayılar önemli bir konudur. Dikkatle öğrenilmesi ve ezberlenmesi gerekir. Bununla beraber öğrendikten sonra bol bol alıştırma ve tekrarlarla öğrenilen bilgileri iyice pekiştirmek lazımdır.Bu konuda ne kadar çok alıştırma yapılırsa, istenilen sayı da o kadar çok çabuk ve doğru şekilde Almanca'ya çevrilebilecektir. İlk etapta göreceğimiz 0-100 arası sayıları iyice belledikten sonra, yüzden sonraki sayıları da kolay bir şekilde öğrenebilirsiniz. Fakat bu verilenleri mutlaka dikkatlice incelemeniz ve ezberlemeniz şarttır. Almanca'da Sayılar 0 : null (nul) 1 : eins (ayns) 2 : zwei (svay) 3 : drei (dray) 4 : vier (fi:ır) 5 : fünf (fünf) 6 : sechs (zeks) 7: sieben (zi:bın) 8 : acht (aht) 9 : neun (no:yn) 10 : zehn (seiyn) 11 : elf (elf) 12 : zwölf (zvölf) 13 : dreizehn (drayseiyn) 14 : vierzehn (fi:ırseiyn) 15 : fünfzehn (fünfseiyn) 16 : sechzehn (zeksseiyn) 17 : siebzehn (zibseiyn) 18 : achtzehn (ahtseiyn) 19 : neunzehn (noynseiyn) 20 :zwanzig (svansig) Yukarıda yazılan sayılarda, 16 ve 17 sayılarının yazılışındaki ayrıcalığa dikkat ediniz.(6 ve 7 sayıları ile karşılaştırınız.Sieben=sieb ve sechs=sech olduğunu göreceksiniz) Yirmiden sonraki sayılar, birler ile onlar basamağının arasına "ve" anlamına gelen "und" sözcüğünün konulmasıyla elde edilir. Fakat burada Türkçe'dekinin aksine birler basamağı önce gelir. 21 : ein und zwanzig (ayn und svansig) (bir ve yirmi=yirmi bir) 22 : zwei und zwanzig (svay und svansig) (iki ve yirmi=yirmi iki) 23 : drei und zwanzig (dray und svansig) (üç ve yirmi=yirmi üç ) 24 : vier und zwanzig (fi:ır und zwanzig) (dört ve yirmi=yirmi dört) 25 : fünf und zwanzig (fünf und svansig) (beş ve yirmi=yirmi beş) 26 : sechs und zwanzig (zeks und svansig) (altı ve yirmi=yirmi altı) 27 : sieben und zwanzig (zi:bın und svansig) (yedi ve yirmi=yirmi yedi) 28 : acht und zwanzig (aht und svansig) (sekiz ve yirmi=yirmi sekiz) 29 : neun und zwanzig (noyn und svansig) (dokuz ve yirmi=yirmi dokuz) Burada görüldüğü üzre önce birler basamağındaki rakamı yazıyor, "und" kelimesini ekliyor ve onlar basamağını yazıyoruz.Bu kural yüze kadar olan sayıların hepsinde (30-40-50-60-70-80-90 için de) geçerlidir.Yani önce birler basamağı, daha sonra onlar basamağı söylenir. Bu arada yukarıya daha açık ve anlaşılır olması için sayıları ayrı ayrı yazdık (örn:neun und zwanzig) fakat aslında bu sayılar birleşik yazılır. (örn: neunundzwanzig) gibi.Bundan sonraki sayıları genelde birleşik olarak yazacağız. 10 : zehn (seiyn) 20 : zwanzig (svansig) 30 : dreißig (draysig) 40 : vierzig (fi:ırsig) 50 : fünfzig (fünfsig) 60 : sechzig (zekssig) 70 : siebzig (sibsig) 80 : achtzig (ahtsig) 90 : neunzig (noynsig) 100 : hundert (hundert) Yukarıdaki 30,60 ve 70 sayılarının yazılışındaki farklılığa da dikkat ediniz. Bu sayılar sürekli olarak bu şekilde yazılırlar. Şimdi kaldığımız yerden devam edelim : 31 : einunddreißig (ayn und draysig) 32 : zweiunddreißig (svay und draysig) 33 : dreiunddreißig (drayunddraysig) 34 : vierunddreißig (fi:ırunddraysig) 35 : fünfunddreißig (fünfunddraysig) 36 : sechsunddreißig (zeksunddraysig) 37 : siebenunddreißig (zi:bınunddraysig) 38 : achtunddreißig (ahtunddraysig) 39 : neununddreißig (noynunddraysig) Kuralımız aynı olduğuna göre, aynı şekilde 40,50,60,70,80,90 sayıları için de sizler aynı örnekleri çok rahat yapabilirsiniz. Biz burada birkaç örnek daha verelim: 40: vierzig 41: ein und vierzig 42: zwei und vierzig 48: acht und vierzig 55: fünf und fünfzig 59: neun und fünfzig 67: sieben und sechzig 76: sechs und siebzig 88: acht und achtzig 99: neun und neunzig Önümüzdeki derimizde kaldığımız yerden devam edeceğiz. Fakat tekrar belirtelim ki bu çok önemli bir konudur. Eğer takıldığınız bir yer varsa sormayı ihmal etmeyin. Başarılar... Bir önceki dersimizde 0-100 arasındaki sayıları incelemiştik. Şimdi 100'den sonraki sayılarla devam edecek ve sonraki dersimizde de bir çok örnek yapacağız. Sayılarla ilgili bir kaç özel durum ve daha ileri bilgileri sayı sıfatları konusunda inceleyeceğiz. Burada belirmek istediğimiz nokta şudur; Normalde sayılar bitişik olarak yazılırlar fakat biz burada daha rahat kavranabilmesi için sayıları ayrı ayrı yazmayı tercih ettik. Şimdi 100'den itibaren başlayalım: 100 : hundert (hundert) 100 Almanca'da "hundert" demektir.200-300-400 vs sayıları ise "hundert" kelimesinin önüne 2-3-4 vs. sayıları yazmakla oluşur. örneğin: 200 : zwei hundert (svay hundert) (iki - yüz) 300 : drei hundert (dray hundert) (üç - yüz) 400 : vier hundert (fi:ır hundert) (dört - yüz) 500 : fünf hundert (fünf hundert) (beş - yüz) 600 : sechs hundert (zeks hundert) (altı - yüz) 700 : sieben hundert (zi:bın hundert) (yedi - yüz) 800 : acht hundert (aht hundert) (sekiz - yüz) 900 : neun hundert (noyn hundert) (dokuz - yüz) Fakat, örneğin 115 veya 268 veya bu şekilde herhangi bir yüzlü sayı yazılmak istenirse, bu defa önce yüzlü sayı daha sonra birler ve onlar basamağını yazarız. Örnekler: 100 : hundert 101 : hundert eins 102 : hundert zwei 103 : hundert drei 104 : hundert vier 105 : hundert fünf . . . . 110 : hundert zehn (yüz ve on) 111 : hundert elf (yüz ve onbir) 112 : hundert zwölf (yüz ve oniki) 113 : hundert dreizehn (yüz ve onüç) 114 : hundert vierzehn (yüz ve ondört) . . . 120 : hundert zwanzig (yüz ve yirmi) 121 : hundert ein und zwanzig (yüz ve yirmibir) 122 : hundert zwei und zwanzig (yüz ve yirmiiki) 150 : hundert füfzig (yüz ve elli) 201 : zwei hundert eins (iki yüz ve bir) 210 : zwei hundert zehn (iki yüz ve on) 225 : zwei hundert fünf und zwanzig (iki yüz ve yirmibeş) 350 : drei hundert fünfzig (üç yüz ve elli) 598 : fünf hundert acht und neunzig (beş yüz ve doksansekiz) 666 : sechs hundert sechs und sechzig (altı yüz ve atmışaltı) 999 : neun hundert neun und neunzig (dokuz yüz ve doksandokuz) 1000 : tausend (tauzınd) Binli sayılar da aynı şekilde yüzlü sayılar gibi yapılır. 2000 : zwei tausend 3000 : drei tausend 4000 : vier tausend 5000 : fünf tausend 6000 : sechs tausend 7000 : sieben tausend 8000 : acht tausend 9000 : neun tausend 10000 : zehn tausend Burada onbin,oniki bin,onüç bin,ondört bin....... sayılarını ifade ederken gördüğünüz gibi işin içine iki basamaklı sayılar ve bin sayısı girdi.Burada da önce iki basamaklı sayımızı ve sonra bin sözcüğünü getirerek sayımızı elde ediyoruz. 11000 : elf tausend 12000 : zwölf tausend 13000 : dreizehn tausend 14000 : vierzehn tausend 15000 : fünfzehn tausend 16000 : sechzehn tausend 17000 : siebzehn tausend 18000 : achtzehn tausend 19000 : neunzehn tausend 20000 : zwanzig tausend Şimdi çeşitli örneklerle devam edelim: 21000 : ein und zwanzig tausend (yirmibir-bin) 22000 : zwei und zwanzig tausend (yirmiiki-bin) 23000 : drei und zwanzig tausend (yirmiüç-bin) 30000 : dreißig tausend (otuz-bin) 35000 : fünf und dreißig tausend (otuzbeş-bin) 40000 : vierzig tausend (kırk-bin) 50000 : fünfzig tausend (elli-bin) 58000 : acht und fünfzig tausend (ellisekiz-bin) 60000 : sechzig tausend (atmış-bin) 90000 : neunzig tausend (doksan-bin) 100000 : hundert tausend (yüz-bin) Yüzbinli ifadelerde de sistem aynı. 110000 : hundert zehn tausend (yüzon-bin) 120000 : hundert zwanzig tausend (yüzyirmi ve bin) 200000 : zwei hundert tausend (ikiyüz ve bin) 250000 : zwei hundert fünfzig tausend (ikiyüzelli ve bin) 500000 : fünf hundert tausend (beşyüz ve bin) 900000 : neun hundert tausend (dokuzyüz ve bin) Buraya kadar öğrendiklerimizi şöyle bir toparlayacak olursak şöyle bir genellemeyle diyebiliriz ki; İki basamaklı sayılar yazılırken önce birinci basamağı sonra ikinci basamağı aralarına und sözcüğü getirilerek yazılıyordu. Üç basamaklılarda ise örneğin yüz beş (105) sayısı önce yüz sonra beş sayısı getirilerek yazılır.Yüz yirmi sayısı ise önce yüz ve sonra yirmi sayıları yazılarak oluşturulur.Binli sayılarda da örneğin üç bin (3000) sayısı önce üç ve sonra bin yazılarak oluşturulur. Bin üç sayısı ise önce bin sonra üç yazılarak oluşturulur.3456 (üç bin dört yüz elli altı) sayısı ise önce üçbin sonra, dört yüz ve sonra da elli altı yazılarak oluşturulur. Daha büyük sayılar da aynı şekilde önce büyük basamaktan başlanarak yazılırlar. Bir sonraki dersimizde bu konuya ait pek çok örnekler yapacağız. Bu konuya ait ne kadar çok alıştırma yapılırsa hem öğrenmesi ve akılda kalması açısından, hem de sayıları daha çabuk Türkçe ve Almanca'ya çevirebilmeniz açısından o kadar çok iyi neticeler alınır. NOT: hundert sözcüğü (yüz), "ein hundert" olarak da kullanılabilir. İkisine de rastlayabilirsiniz. DERS 5 (SAYILAR DEVAM) Geçen derslerimizde sayılar konusunu incelemiştik. Bu dersimizde sayılar ile ilgili bir çok örneğe yer verecek ve bu konuyu iyice pekiştirmenizi sağlayacağız. Öncelikle küçük sayıları tekrar hatırlayalım ve ardından daha büyük ve karmaşık sayıları da ele alalım. 8: acht 9: neun 18: achtzehn 19 : neunzehn 20 : zwanzig 38 : acht und dreißig 39 : neun und dreißig 99 : neun und neunzig 100 : hundert (veya ein hundert) 108 : hundert acht 110 : hundert zehn 200 : zwei hundert 220 : zwei hundert zwanzig 225 : zwei hundert fünf und zwanzig 255 : zwei hundert fünf und fünfzig 987 : neun hundert sieben und achtzig 999 : neun hundert neun und neunzig 1000 : tausend (veya ein tausend) 1005 : tausend fünf 5000 : fünf tausend 1008 : tausend acht 8000 : acht tausend 1100 : tausend hundert (veya ein tausend ein hundert) 1111 : tausend hundert elf (veya: ein tausend ein hundert elf) 1115 : tausend hundert fünfzehn 1120 : tausend hundert zwanzig 1234 : tausend zwei hundert vier und dreißig 4321 : vier tausend drei hundert ein und zwanzig 9516 : neun tausend fünf hundert sechzehn 10000 : zehn tausend 10001 : zehn tausend eins 10005 : zehn tausend fünf 50000 : fünfzig tausend 50005 : fünfzig tausend fünf 50055 : fünfzig tausend fünf und fünfzig 50123 : fünfzig tausend hundert drei und zwanzig 50498 : fünfzig tausend vier hundert acht und neunzig 54321 : vier und fünfzig tausend drei hundert ein und zwanzig 12345 : zwölf tausend drei hundert fünf und vierzig 98765 : acht und neunzig tausend sieben hundert fünf und sechzig 100000 : hundert tausend (veya ein hundert tausend) 100004 : hundert tausend vier 400000 : vier hundert tausend 400400 : vier hundert tausend vier hundert 404000 : vier hundert vier tausend 440000 : vier hundert vierzig tausend 444444 : vier hundert vier und vierzig tausend vier hundert vier und vierzig 123456 : hundert drei und zwanzig tausend vier hundert sechs und fünfzig 987654 : neun hundert sieben und achtzig tausend sechs hundert vier und fünfzig 742683 : sieben hundert zwei und vierzig tausend sechs hundert drei und achtzig 999999 : neun hundert neun und neunzig tausend neun hundert neun und neunzig Sayılar konusunun büyük önem arz ettiğini derslerimizin başında da söylemiştik. Daha pratik ve çabuk olabilmek açısından kendi kendinize de bir çok alıştırma yapmanız çok faydalı olacaktır. Bu dersimizle birlikte sayılar konusunu kapatıyoruz. Zorlandığınız,anlamadığınız ya da takıldığınız yerler olursa biz buradayız. DERS 6 ŞAHIS ZAMİRLERİ (PERSONAL PRONOMEN) Bu dersimizde ön bilgi mahiyetinde şahıs zamirlerini inceleyeceğiz. Bu konuda daha ayrıntılı bilgiyi ise "zamirler" konusunda bulabileceksiniz. Almanca'da şahıs zamirleri şu şekildedir. ich : ben (ih) du : sen (du) er : o (er) (eril cins) sie : o (zi (dişi cins) es : o (es) (nötr cins) wir : biz (vir) ihr : siz (iğr) sie : onlar (zi Sie : siz (zi (nazik hitapta kullanılır) Yukarıda görüldüğü üzere sie zamiri bir kaç farklı anlam taşır. Bu anlamları cümlenin gidişinden veya fiil çekimlerinden vs. çıkarmak mümkündür. Bu ve daha önceki bilgileri, bir ön bilgi mahiyetinde verdiğimiz için ayrıntılı incelemeyi "zamirler" konusunda yapacağız. Önemli olan şu anda sizin bu kelimeleri iyice belleyip öğrenmenizdir. Ayrıca yukarıda verilen zamirlerin içinde sadece nazik hitapta kullanılan Sie zamirinin büyük harfle, diğerlenin ise küçük harfle yazıldığını unutmamanız gerekir.Nazik hitabı genelde kendimizden büyük kişilere yada tanımadığımız kişilere hitap ederken kullanırız DERS 7 İSİMLER (SUBSTANTİVE) Bundan önceki derslerimizde pek fazla gramer bilgisi gerektirmeyen ve özellikle ezber becerisine dayalı konular üzerine ön bilgiler vermiş, bazı konuları da detaylı bir şekilde incelemiştik. Bu dersimizde oldukça fazla dikkat gerektiren, bazı kısımlarının ezberlenmesi ve akıldan çıkartılmaması gereken bir konuya giriş yapacağız.Bu dersimizde isimler ve artikeller hakkında kısa bilgiler verip, önümüzdeki bölümde isimler konusunu ayrıntılı bir şekilde inceleyeceğiz. Kısaca tanımlamak gerekirse, varlıkları adlandırdığımız kelimelere isim denir.Örneğin bilgisayar, okul, oda, ev masa, rüya, Ahmet, kitap vs. kelimeleri birer isimdir. Türkçe'de olduğu gibi Almanca'da da isimlerin tekil-çoğul, soyut-somut, basit-birleşik, özel-cins gibi türleri vardır. Yine aynı şekilde dilimizde olduğu gibi Almanca'da da isimler cümle içerisinde değişik görevlerde bulunabilir, tekil-çoğul hallerde kullanılabilir veya ismin hallerine (-e hali, -i hali vs.) göre çekimlenebilirler. Almanca'da yaklaşık olarak 200.000-250.000 civerı isim olduğu tahmin edilmektedir. Almanca'da isimlerin baş harfleri, özel isim veya cins isim ayrımı yapmaksızın büyük harf kullanılarak yazılır. Yani tüm isimlerin baş harfleri büyük yazılmalıdır.Bununla beraber Almanca'da tüm cins isimlerin önünde Artikel dediğimiz (der - das - die) kelimelerinden birisi bulunur.(Artikeller konusu önümüzdeki bölümlerde incelenecektir.) Almanca'da isimlerin 3 cinsi mevcuttur.Her isim bu üç gruptan birine dahildir. Bunlar ; 1-) Erkek İsimler (Eril Cins) 2-) Dişi İsimler (Dişi Cins) 3-) Cinsiyetsiz İsimler (Nötr Cins) Almanca'da genel olarak cinsiyeti erkek olan kelimelerin artikeli "der", cinsiyeti dişi olanların artikeli "die" , cinsiyetsiz olanların artikeli ise "das" tır.Fakat bu bilgi genelleme yapılarak verilmiştir.Bazı istisnaları mevcuttur. Bu sebeple yeni kelime öğrenirken, mutlaka artikeliyle beraber öğrenmeye dikkat etmeniz çok faydalı olacaktır.(Artikel konusu bir sonraki bölümde detaylı olarak incelenecektir.) Almanca'da "şu tür kelimeler erkek cinstir, şu tür kelimeler dişi cinstir, şu tür kelimeler de nötr cinstir" şeklinde bir genelleme yapmak mümkündür. Aşağıda erkek cins, dişi cins ve nötr cins kelimeler hakkında sınıflandırma yapılmıştır.Yapılan bu sınıflandırmanın bazı maddeleri kesin olduğu gibi, bazı maddelerinin de bir kaç küçük istisnası mevcuttur. 1-) Cinsiyeti Erkek Olan İsimler : Daha önce de incelemiş olduğumuz gün, ay, mevsim isimleri, yönler ve rüzgar isimleri, cinsiyeti erkek olan tüm canlılar, para birimlerinin büyük çoğunluğu, maden isimlerinin büyük çoğunluğu ve -en,-ich,-ig,-ast harfleriyle biten isimler Erkek Cinstir. 2-) Cinsiyeti Dişi Olan İsimler : Dişi canlılar, tüm sayılar, meyve, ağaç, çiçek isimleriyle ırmak, nehir isimleri ve -in,-e,-ei,-ung,-heit,-ion,-keit harfleriyle biten isimlerin büyük çoğunluğu Dişi Cinstir. 3-) Cinsiyetsiz Olan İsimler : Ülke ve şehir isimlerinin büyük çoğunluğu, hem dişi hem de erkek canlılar için ortak kullanılan isimler ve canlıların yavruları, metal adları ve fiil veya sıfattan türetme tüm isimler Cinsiyetsizdir. Yukarıda bilgi amaçlı bir genelleme yapılmıştır.Her ne kadar yapılan bu sınflandırmanın sizler için yararlı olacağını düşünsek de öğrenilecek olan kelimelerin (yukarıdakilerden herhangi bir gruba girse dahi) artikellerine bakılmasını çok daha faydalı görüyoruz. Bir sonraki bölümde artikeller ve kullanım şekilleriyle ilgili bilgiler verilecektir.Çok önemli bir konu olduğundan, dikkatle izlemenizi tavsiye ediyor, başarılar diliyoruz. DERS 8 ARTİKELLER (ARTİKEL - GESCHLECHTSWORT) Artikel konusu Almanca öğrenenlerin en çok zorlandığı konulardan biri olarak gösterilir genelde.Bu bölümde bu konuya giriş yapacağız ve anlattıklarımızla bu konunun çok da karmaşık bir konu olmadığını göreceğinizi umuyoruz.Şunu belirtelim ki, eğer kelimeleri artikelleriyle beraber ezberlerseniz, bu konuda çok fazla bir probleminiz olmayacaktır.Fakat yine de biz bu konuyla ilgili geniş gruplandırmalar yapıp, hangi tür kelimelerin, hangi artikelle kullanıldığını inceleyeceğiz.Şimdi konumuza geçelim. Almanca'da bütün cins isimlerin önünde artikel denilen "der, das, die" sözcüklerinden biri bulunur.Bu sözcüklerin Türkçe karşılıkları yoktur ve dilimize tam olarak çevrilemezler.Bu kelimeler önünde bulundukları ismin bir parçası gibidirler.Bir ismi öğrenirken muhakkak onun artikelini de sanki isimle beraber tek bir sözcükmüş gibi birlikte öğrenmek gerekir. Eğer artikelini öğrenmeden sadece kelimeyi ezberlerseniz, öğrendiğiniz kelime pek bir işe yaramayacaktır.Bunun nedenini ileriki bölümlerimizde net bir biçimde anlayacaksınız. Artikel kelimesi bazı kaynaklarda "tanımlık" ,bazılarında da "tanım edatı" olarak geçer.Bunun yanında artikeller bir çok sözlük ve kaynakta aşağıda gösterilen şekilde kısaltılarak gösterilir.Lütfen gösterilen kısaltma harflerini aklınızdan çıkarmayınız. Artikeller çoğu kaynakta şu şekilde kısaltılarak gösterilir: der artikeli m veya r harfleri kullanılarak gösterilir. die artikeli f veya e harfleri kullanılarak gösterilir. das artikeli n veya s harfleri kullanılarak gösterilir. Yani bu, m veya r harfleriyle gösterilen kelimenin artikeli "der" olacak, f veya e harfleriyle gösterilen kelimenin artikeli "die" olacak, n veya s harfleriyle gösterilen kelimenin artikeli "das" olacak demektir. Ek bilgi olarak, bu harfler Almanca'da eril,dişi ve nötr cins (Maskulinum, Femininum, Neutrum) kelimelerinin baş harfleri kullanılarak ve "der, das, die" kelimelerinin son harfleri kullanılarak oluşturulmuştur. Genelde kaynaklar bu iki kullanımdan birini seçerek kaynağın tümünde ya "m - f - n" harflerini ya da "r - s - e" harflerini kullanırlar. Almanca'da iki tür artikel grubu mevcuttur.Önümüzdeki bölümde bu grupları inceleyeceğiz DERS 9 BELİRLİ ARTİKELLER (BESTİMMTE ARTİKEL) Bir önceki bölümde artikeller hakkında bilgiler verilmiş, iki tür artikel varlığından söz edilmişti.Bu bölümde bu iki artikel grubu hakkında bilgiler vereceğiz. Almanca'da iki grup artikel vardır.Bunlar ; 1)Belirli Artikeller 2)Belirsiz Artikeller (olumlu-olumsuz) şeklindedir.Bu bölümde birinci grubumuz olan belirli artikeller konusunu inceleyeceğiz.Ama önce belirli ve belirsiz kavramlarını açıklayalım. Belirli kavramıyla, bilinen yada daha önceden bahsi geçmiş olan, daha önceden görülmüş olan,boyu,eni,rengi vs. özellikleri bilinen varlıklar kastedilmiş olur. Belirsiz kavramıyla ise herhangi,rastgele bir varlık kastedilmiş olur. Bu açıklamalarımızı aşağıda vereceğimiz örneklerle iyice anlaşılır duruma getireceğiz.Aşağıda verilen örnek cümleleri incelerseniz iki kavram arasındaki farkı rahatça anlayabilirsiniz. Örnekler: 1- Babası Ali'den kitabı getirmesini istedi. 2- Babası Ali'den bir kitap getirmesini istedi. Yukarıdaki birinci cümleyi inceleyelim: Babası Ali'den kitabı getirmesini istemiş,fakat nasıl bir kitaptır bu?rengi nedir?adı nedir?nerededir?yazarı kimdir? Bütün bunlar belirtilmemiştir. Belirtilmediğine göre Ali, cümleden hangi kitabı getireceğini anlıyor ve getiriyor.Yani bu bahsi geçen kitap biliniyor,rastgele bir kitap değil. Yani Ali kitap kelimesiyle hangi kitabın belirtildiğini anlıyor. O halde burada belirli artikel kullanılabilir demektir. İkinci cümlede ise: Babası Ali'den bir kitap,yani herhangi bir kitap getirmesini istiyor. Kitabın burada yazarı,rengi,boyu,adı vs. önemli değil.Herhangi bir kitap olması yeterli.Kitap olsun da, nasıl olursa olsun gibilerinden bir cümle. O halde burada da belirsiz artikel kullanılacaktır. Daha iyi anlaşılması için örneklerimize devam edelim: Örneğin Ali'nin odasına bir masa lazım.Ali ile babasının konuşmaları şu şekilde olsun; Ali : Baba, odama bir masa alalım. Burada alınacak masa belirsizdir.Çünkü "bir masa" denmiş.Özellikleri belli mi? Hayır belli değil.Yani herhangi bir masa kastediliyor. İkinci cümle şu şekilde olsun: Ali : Baba, odama o masayı alalım. Bu cümleden anlaşılıyorki masa daha önceden görülmüş ya da masanın bahsi daha önceden de geçmiş.Yani bahsedilen masayı iki taraf da biliyor. Burada belirlilik söz konusu olduğundan,belirli artikel kullanılır. Bir kaç cümle daha yazalım; - Bu akşam TV'de bir dizi var.(dizi kelimesi belirsiz) - Bu akşam TV'de yine o dizi var.(dizi kelimesi belirli) - Bir elbise almam lazım. (elbise belirsiz) - O elbiseyi mutlaka almam lazım. (elbise belirli) - Gidip bir çiçek alalım. (çiçek belirsiz) - Gidip çiçeği sulayalım. (çiçek belirli) Belirli ve belirsiz kavramlarını yukarıdaki cümlelerle anlatmaya çalıştık. İşte, cümlelerde kullanılan belirli kelimeler için belirli artikeller, belirsiz kelimeler için ise belirsiz artikeller kullanılır. Almanca'da belirli artikeller, der, das ve die olmak üzere üç tanedir. Daha önce de belirttiğimiz gibi her kelimenin artikeli değişiktir. Bu yüzden kelimeler artikelleriyle beraber öğrenilmelidir.Bir çok kaynakta artikeller şu şekilde kısaltılarak gösterilir: der artikeli r veya m harfleriyle gösterilir. die artikeli e veya f harfleriyle gösterilir. das artikeli s veya n harfleriyle gösterilir DERS 10 BELİRSİZ ARTİKELLER (UNBESTİMMTE ARTİKEL) Bir önceki bölümde belirli artikelleri incelemiştik.Bu bölümde belirsiz artikelleri inceleyeceğiz.Belirsiz artikeller olumlu ve olumsuz olmak üzere ikiye ayrılır.Belirsiz artikeller bilinmeyen, belirsiz, herhangi bir varlığı kasdetmek için kullanılırlar.(Bir önceki bölümde verilen örnekleri inceleyiniz.) OLUMLU-BELİRSİZ ARTİKELLER Almanca'da ein ve eine olmak üzere iki tane olumlu-belirsiz artikel mevcuttur. Ein (ayn) ve eine (ayne) kelimeleri Türkçe'de "bir" anlamına gelirler. Ein, der ve das artikelinin olumlu-belirsizidir Eine, die artikelinin olumlu-belirsizidir. Aşağıdaki örnekleri inceleyiniz: der Fisch : balık ein Fisch : bir balık (herhangi bir balık) der Baum : ağaç ein Baum : bir ağaç (herhangi bir ağaç) das Buch : kitap ein Buch : bir kitap (herhangi bir kitap) das Kind : çocuk ein Kind : bir çocuk (herhangi bir çocuk) die See : deniz eine See : bir deniz (herhangi bir deniz) die Sprache : lisan eine Sprache : bir lisan (herhangi bir lisan) Örneklerden de anlaşılacağı gibi belirsiz cins isimlerin önünde "der" yerine "ein", "das" yerine "ein" ve "die" yerine "eine" kullanılmaktadır. Şimdi olumsuz-belirsiz artikellere bakalım: OLUMSUZ-BELİRSİZ ARTİKELLER Ein ve eine artikellerinin olumsuzları da mevcuttur.Bunlara da olumsuz-belirsiz artikeller denir. Ein artikelinin olumsuzu "kein" dir (kayn). Eine artikelinin olumsuzu "keine" dir (kayne). Kein ve keine, Türkçe'ye "değil" veya "hiçbir" anlamında çevrilebildikleri gibi, cümle fiiline eklenen olumsuzluk takılarıyla da (-me,-ma) çevrilebilirler. Artikelleri şöyle bir toparlayacak olursak: "der" artikelinin olumlu belirsizi "ein", olumsuz belirsizi "kein" dir. "das" artikelinin olumlu belirsizi "ein", olumsuz belirsizi "kein" dir. "die" artikelinin olumlu belirsizi "eine", olumsuz belirsizi "keine" dir. Aşağıdaki örnekleri ineceleyiniz. der Fisch : balık ein Fisch : bir balık kein Fisch : "bir balık değil" veya "hiçbir balık" das Kind : çocuk ein Kind : bir çocuk kein Kind : "bir çocuk değil" veya "hiçbir çocuk" die Tasche : çanta eine Tasche : bir çanta keine Tasche : "bir çanta değil" veya "hiçbir çanta" Bu bölümle beraber Almanca'da bulunan belirli artikeller (der,das,die), olumlu-belirsiz artikeller (ein,eine) ve olumsuz belirsiz (kein,keine) olmak üzere artikel grupları hakkında bilgiler verdik. Bir sonraki bölümde artikellerin kullanım alanlarını inceleyeceğiz. DERS 11 Almanca'da genel olarak bütün cins isimler artikellerle beraber kullanılır.Özel isimlerin ise artikeli yoktur. Fakat bazı durumlarda cins isimlerin artikelsiz kullanıldığını ya da özel isimlerin artikellerle beraber kullanıldığını görebilirsiniz. Bu bölümde bir kaç istisnai durum hakkında bilgiler vereceğiz. Almanca'da genel olarak şu durumlarda cins isimlerle artikel kullanılmayabilir: -Emir cümlelerinde, hitap cümlelerinde, gazetelerde veya herhangi bir yerde yer alan ilanlarda, gazete manşetlerinde veya haber başlıklarında, makale türü yazılarla atasözü ve deyim niteliğindeki yazılarda genel olarak artikel kullanılmayabilir. Şu durumlarda ise özel isimler artikellerle beraber kullanılır: -Bazı ülke isimlerinde (die Türkei : Türkiye, die Vereinigten Staaten : ABD, die Niederlande : Hollanda, die Schweiz : İsviçre) isimleri daima artikellerle beraber kullanılır. Bunun yanında özel isim olmasına rağmen, cadde isimleri, dağ, göl, deniz, ırmak ve bunun gibi yer isimleri de artikellerle beraber kullanılabilir. DERS 12 ALMANCA'DA İSİMLERİN ÇOĞUL HALİ (PLURAL) İsimlerin birer adedini gösteren şekli, o ismin tekil halidir.Örneğin bilgisayar, kitap, insan gibi kelimeler ismin tekil biçimleridir.İsimlerin birden fazla adedini göstermek için ise ismin çoğul hali kullanılır.Örneğin, bilgisayarlar, kitaplar, insanlar gibi kelimeler çoğuldur. Türkçe'de bir tekil ismi çoğul biçime dönüştürmek için, o ismin sonuna -ler veya -lar takılarından uygun olanı getirilir.Almanca'da ise genel olarak verilebilecek belirli bir kural yoktur. Her isimin tekili ile çoğulu birbirinden bağımsız kelimeler olabileceği gibi, aynı kelimelerin hem tekil hem de çoğul için kullanıldığı da olabilir.Bazen de kelimenin sonuna bazı ekler getirilerek ismin çoğul biçimi elde edilebilir. Almanca'da çoğul yapımı için belirli kurallar verilemeyeceğine göre, kelimeler ezberlenirken mutlaka çoğullarıyla beraber ezberlenmelidir. Almanca'da çoğul yapımı için verilebilecek tek genel kural, bütün çoğul kelimelerin artikellerinin "die" olduğudur.Tekil halde bulunan bir ismin cinsiyeti ya da artikeli her ne olursa olsun, o ismin çoğuluyla "die" artikeli kullanılır.Bu belirli artikel kullanımı için geçerlidir. Belirsiz artikellerde durum farklı olmakla beraber gayet kolaydır. Şöyle ki; olumlu-belirsiz artikeller (ein-eine) çoğulda kullanılmazlar.Bu durumda isim yalnız başına, artikelsiz olarak kullanılır. Olumsuz-belirsiz artikeller ise (kein-keine) çoğulda sadece "keine" olarak kullanılırlar. Yukarıda anlatılanları örneklerle destekleyelim; der Vater (baba) ------------------------ die Väter (babalar) die Mutter (anne) ----------------------- die Mütter (anneler) das Mädchen (kız çocuk) ------------ die Mädchen (kız çocuklar) Yukarıdaki örneklerde görüldüğü gibi "der,das,die" artikelleri, çoğulda "die" olarak kullanıldı. ein Bus (bir otobüs) --------------------- Busse (otobüsler) ein Freund (bir arkadaş) ---------------- Freunde (arkadaşlar) ein Kellner (bir garson) ----------------- Kellner (garsonlar) eine Lampe (bir lamba) ---------------- Lampen (lambalar) eine Mutter (bir anne) ------------------ Mütter (anneler) Yukarıdaki örneklerde de görüldüğü gibi "ein" ve "eine" artikelleri çoğulda kullanılmazlar. Kelime tek başına kullanılır. kein Buch (bir kitap değil) ------------------ keine Bücher (kitaplar değil) kein Kellner (bir garson değil) ------------- keine Kellner (garsonlar değil) keine Lampe (bir lamba değil) ------------- keine Lampen (lambalar değil) keine Mutter (bir anne değil) --------------- keine Mütter (anneler değil) Yukarıdaki örneklerde de görüldüğü gibi "kein" ve "keine" çoğulda sadece "keine" olarak kullanılır. Her ne kadar çoğul için belli bir kural verilemese de, sizlere kolaylık olması açısından önümüzdeki bölümde belirli isim yapılarına ait çoğul yapma kaidelerini inceleyeceğiz. Bu sayede bir çok ismi kendi kendinize çoğul hale getirebileceksiniz. DERS 13 ALMANCADA İSİMLERİ ÇOĞUL YAPMAK İÇİN İPUÖLARI Bu bölümde tekil halde bulunan isimleri çoğul hale getirmek için ismin son harfine göre belirlenmiş bazı pratik kurallar vereceğiz.Aşağıdaki kuralları iyi çalıştığınız taktirde herhangi bir kaynağa ihtiyaç duymadan bir çok ismi kendi kendinize çoğul yapabilirsiniz. - Son harfleri, -sel, -tel, -ler, -le, -ner, -en, -chen, -erl, -lein, olan kelimelerin tekili ile çoğulu aynıdır.Bu kelimeleri çoğul yaparken kelimede hiçbir değişiklik yapılmaz.Aynı kelime hem tekil hem de çoğul için kullanılır.Bu kural sadece artikeli der veya das olan tüm kelimeler için geçerlidir. -Son harfleri -ich, -rich, -icht, -ig, -bold, -ing, -ing, -ing, -nis, -sal olan kelimelerin çoğulu, tekil halinin sonuna -e herfi getirilerek yapılır. -Son harfleri -er ve -el olup da artikeli "die" olan kelimeler sonlarına -en ya da -n harfleri getirilerek çoğul yapılır.Bu kurala sadece "Tochter" ve "Mutter" kelimeleri uymaz. -Son harfleri -schaft, -lei, -heit, -keit, -rei, -in, -ung olan kelimeler, sonlarına -en veya -n harfleri getirilerek çoğul yapılır. -Artikeli der veya das olup da "tum" takısı ile biten isimleri çoğul yapmak için sonuna -er takısı getirilir ve kelimedeki sesli harfler de üzerlerine nokta alarak incelir. Buraya kadar incelediğimiz çoğul isimlerle ilgili şu yargıya da varabiliriz: Almanca'da isimler genel olarak, sonuna -er harfleri getirilerek, hem sonuna -er harfleri hem de ilk sesli harflerinin üzerine nokta getirilerek, sonuna -e harfi getirilerek, hem sonuna -e harfi hem de ilk sesli harflerinin üzerine nokta getirilerek, kelimede hiçbir değişiklik yapma¤¤¤¤¤¤ hem kelimede hiçbir değişiklik yapmayarak hem de ilk sesli harflerinin üzerine nokta getirilerek, sonuna -n harfi getirilerek, sonuna -en harfleri getirilerek, yabancı kökenli kelimelerin sonuna -s harfi getirilerek çoğul yapılırlar diyebiliriz |
|
![]() |
![]() |
![]() |
#2 |
|
![]()
Pylaşım için teşekkürler.Eline sağlık...
__________________
Emeğe saygı için bir teşekkürü çok görmeyin:sad: |
![]() |
![]() |
![]() |
Etiketler |
almanca, ogreniyorum>>>>iceri |
|
|